Zonnepanelen en het energielabel: wat leveren ze op?

Kort antwoord

Hoe zonnepanelen meetellen in het energielabel

Het energielabel van een woning wordt bepaald met de actuele NTA 8800-bepalingsmethode. Daarin wordt onder andere gekeken naar de energiebehoefte van de woning, de installaties en de hoeveelheid hernieuwbare energie die op of bij de woning wordt opgewekt.

Zonnepanelen leveren eigen elektriciteit op. In de energielabelberekening kan die opwek het primair fossiel energiegebruik verlagen. Daardoor kan de woning gunstiger uitkomen op de labelschaal, bijvoorbeeld van C naar B of van B naar A. Of dat daadwerkelijk gebeurt, hangt af van de volledige woning.

Het label wordt pas officieel nadat de EP-adviseur de woning heeft opgenomen, de gegevens heeft verwerkt en het energielabel heeft geregistreerd in EP-online. Lees ook hoe energielabelklassen werken.

Wanneer leveren zonnepanelen veel labelwinst op?

Zonnepanelen hebben vooral invloed wanneer de installatie goed past bij de woning en de opwek daadwerkelijk substantieel is in verhouding tot de energieprestatie. De belangrijkste factoren zijn:

• Aantal panelen: meer panelen geven meestal meer opwek, zolang het dak geschikt is.
• Vermogen per paneel: moderne panelen leveren vaak meer vermogen dan oudere panelen.
• Oriëntatie: zuid is vaak gunstig, maar een goede oost-westopstelling kan ook sterk zijn.
• Hellingshoek: de dakhelling beïnvloedt de berekende opbrengst.
• Beschaduwing: schaduw van bomen, dakkapellen, schoorstenen of omliggende gebouwen kan de opbrengst beperken.
• Rest van de woning: bij een matig geïsoleerde woning blijft de warmtevraag hoog, ook met zonnepanelen.

Daarom kan dezelfde set zonnepanelen bij de ene woning een duidelijke labelsprong geven en bij een andere woning vooral bijdragen aan lagere elektriciteitskosten.

Wat zonnepanelen niet oplossen

Zonnepanelen wekken elektriciteit op, maar ze isoleren de woning niet. Een woning met veel warmteverlies blijft dus een hoge warmtevraag houden, ook als er veel panelen op het dak liggen.

Zonnepanelen lossen bijvoorbeeld niet op:

• warmteverlies via een ongeïsoleerd dak;
• koudeval bij enkel glas of oud dubbel glas;
• een koude beganegrondvloer;
• tocht door naden, kieren en slechte aansluitingen;
• een ongeschikte of verouderde verwarmingsinstallatie.

Daardoor kunnen zonnepanelen een slecht geïsoleerde woning labelmatig verbeteren, terwijl het comfort nog steeds matig blijft. Voor een toekomstbestendige woning is de combinatie met isolatie en een passende installatie meestal sterker.

Eerst isoleren of eerst zonnepanelen?

Bij oudere woningen is het vaak logisch om eerst naar de gebouwschil te kijken: dak, gevel, vloer en glas. Daarmee verlaagt u de energiebehoefte van de woning. Daarna kan een warmtepomp, hybride warmtepomp of andere installatie beter passend worden gekozen. Zonnepanelen zijn dan vaak een goede vervolgstap om het resterende fossiele energiegebruik te verlagen.

Dat betekent niet dat zonnepanelen altijd moeten wachten. Bij een geschikt dak, voldoende budget en een woning die al redelijk geïsoleerd is, kunnen zonnepanelen juist een snelle en effectieve maatregel zijn.

Praktische vervolgartikelen zijn welke isolatie de meeste labelwinst geeft, warmtepomp of isolatie: wat eerst? en van label G, F of E richting B.

Welke gegevens en bewijslast zijn nodig?

Tijdens de energie-opname legt de adviseur vast welke zonnepanelen aanwezig zijn. Het is handig om vooraf zoveel mogelijk gegevens klaar te leggen.

• factuur of opleverdocument van de zonnepanelen;
• aantal panelen;
• merk, type en vermogen per paneel;
• ligging per dakvlak, bijvoorbeeld zuid, oost of west;
• hellingshoek of daktype;
• eventuele informatie over omvormer of micro-omvormers;
• foto’s of installatiedocumentatie als de panelen niet goed zichtbaar zijn.

Lees ook welke bewijslast geldig is voor isolatie en hoe u zich voorbereidt op de energie-opname.

Zonnepanelen bij verkoop of verhuur

Bij verkoop of verhuur kan een beter energielabel helpen in de presentatie van de woning. Zonnepanelen zijn voor veel kopers en huurders herkenbaar en concreet: ze zien direct dat de woning zelf elektriciteit opwekt. Toch blijft het belangrijk om de labelklasse niet te schatten.

De labelklasse die officieel in EP-online staat geregistreerd is leidend. Bij commerciële advertenties voor verkoop of verhuur moet de geldige labelklasse worden vermeld. Lees ook of het energielabel in de advertentie moet staan.

Heeft u zonnepanelen geplaatst na het vorige energielabel? Dan blijft het oude label geldig tot de einddatum, maar het laat mogelijk niet meer de actuele situatie zien. Een nieuw energielabel kan dan zinvol zijn bij verkoop, verhuur of financiering.

Veelgestelde vragen

Verbeteren zonnepanelen altijd het energielabel?

Nee, niet altijd zichtbaar in de labelletter. Zonnepanelen verbeteren de energieprestatie, maar of de labelletter verandert hangt af van de volledige woning en de berekening.

Hoeveel zonnepanelen heb ik nodig voor een beter energielabel?

Daar is geen vast aantal voor. Het effect hangt af van vermogen, oriëntatie, hellingshoek, beschaduwing, woninggrootte, installaties en de huidige labelklasse.

Is isolatie belangrijker dan zonnepanelen?

Bij oudere of slecht geïsoleerde woningen vaak wel. Isolatie verlaagt de warmtevraag en verbetert comfort. Zonnepanelen verlagen vooral het primair fossiel energiegebruik door eigen elektriciteitsopwek.

Tellen zonnepanelen mee als ze na het vorige energielabel zijn geplaatst?

Alleen in een nieuwe berekening. Een bestaand energielabel blijft geldig tot de einddatum, maar wordt niet automatisch aangepast na het plaatsen van zonnepanelen.

Welke gegevens moet ik bewaren van zonnepanelen?

Bewaar facturen, opleverdocumenten, productbladen, paneeltype, vermogen per paneel, aantal panelen en informatie over ligging en omvormer. Dat helpt bij een correcte opname.